باقی مانده مدارات اکو و نکات ناگفته

مدارات اکو و نکات مربوطه

مدار اکو: m50195

echo m50195

در این مدار مشخصات آی سی مقایسه کننده (lm311) را کاملا آورده ایم. اگر در مدارات قبلی با مشکل مواجه بودید به این مدار دقّت کنید.

 

چگونه می توان رم اکو را افزایش داد؟

با افزایش رم اکو قابلیت تأخیر آن افزایش می یابد. برخی آی سی ها رم داخلی دارند و برخی رم خارجی.

آی سی هایی که  رم داخلی دارند (مثل 2399) افزایش رم آنها تنها با تکرار مدار آی سی ممکن پذیر است.

اما آی سی هایی که رم خارجی دارند (مثل 2395 و 50195) راهی وجود دارد که می توان رم آنها را افزایش داد. درون برخی دستگاههای جاسکو از این ترفند استفاده شده است.

برای اضافه کردن رم آی سی باید دو عدد آی سی رم را روی همدیگر سوار کنید و پایه های مشابه دو آی سی را به همدیگر موازی کنید. تنها دو پایه از هر آی سی استثنا می شود، بدین صورت که پایه 2 از آی سی بالایی را به پایه زیرین لحیم نکنید و آن را با یک سیم، به پایه 14 از آی سی زیرین لحیم کنید (اینطور دو رم به همدیگر سری می شوند). پایه 14 از آی سی زیرین به فیبر وصل نمی شود بلکه پایه 14 از آی سی بالایی با یک سیم، به جای آن به فیبر وصل می شود.

به همین سادگی می توانید کیفیت و فاصله اکو را دو برابر کنید.

 

چرا در دستگاههای جاسکو و  برخی دستگاههای ایرانی حساسیت ولوم فاصله سیر صعودی دارد؟

بسیاری از مدلهای دستگاه جاسکو به این شکل هستند که ولوم فاصله در سه چهارم محدوده تنها یک دهم فاصله را تنظیم می کنند و در آن یک چهارم آخر، فاصله ناگهان ده برابر می شود. برای برخی از تنظیم کنندگان این حساسیت نوعی اشکال به حساب می آید. اما علّت این امر:

خیلی روشن است! در مدار این اکو به ولوم فاصله (که ممکن است 100 کیلو یا 50 کیلو باشد) یک مقاومت 10 کیلو یا کمتر موازی شده است. این مقاومت 10 کیلو در مقاومت بالای ولوم، ولوم را بی تأثیر می گرداند و همه بار به دوش همان مقاومت 10 کیلو می افتد، بر خلاف آن هنگامی که ولوم به انتها می رسد و کمی از بار این مقاومت کاسته می شود.

می توانید این مقاومت 10 کیلو را به 47 کیلو ارتقا دهید یا اینکه ولوم را یک ولوم 10 کیلو انتخاب گردانید.

 

مدارات اکو تکرار

مدارات اکو تکرار:

 

طرح اوّل: pt2399

pt2399

این طرح ساده دارای ولوم فاصله و تکرار می باشد. دقت کنید که این آی سی دو خروجی دارد که از یکی برای تکرار و از دیگری برای خروجی صدا استفاده شده است.

توجّه: در این مدارات یک خازن تأثیر گذار در کیفیت صدا خازنی است که بین ورودی مثبت و منفی قرار دارد (یعنی خازن ۵۶۰ پیکو در طرح بالا که البته هر دوی آنها مؤثرند). زیاد شدن این خازن باعث افت فرکانسی و کاهش کیفیت اکو است و کم شدن آن مایه زیاد شدن ناخالصی های صدا می باشد (و احیاناً مایه از بین رفتن ایزوله فرکانسی مدار و خارج شدن تعادل کاری مدار و تبدیل صدا به دیستور!). پس به نسبت به مجموعه طرح آمپلی فایرتان این خازن را در حد متوسّط قرار دهید. من در طرحهای ساده تر این خازن را تا ۲۲۰ پیکو کاهش می دهم.

در مورد آی سی 2399 دقت کنید که جنسهای مختلفی از آن در بازار موجود است و جنسهای نامرغوب صدای خط و خش بیشتری دارند.

طرح دوّم: طرح اصلاح شده 2399 با دو عدد آی سی

pt2399 جدید

در این طرح دو آی سی به هم سری شده اند تا فاصله آنها بدون افت کیفیت زیاد شود. ولوم فاصله فقط به یکی از دو آی سی وصل است و آی سی دوم فاصله ای ثابت دارد. نقشه کامل این طرح را از اینجا دانلود کنید:

دانلود pcb اکو 2399

یک راهکار ساده: اگر طرح اکوی شما پاسخ فرکانسی درستی ندارد و صدای شفافی ارائه نمی دهد می توانید از این راهکار برای زیاد کردن زیر مدارتان استفاده کنید:

مقاومتهایی که درون مدار در ابتدای ورودی صدا یا در انتهای خروجی صدا قرار دارند شناسایی کنید. می توانید به یکی از این مقاومتها یک خازن ۴۷۲ موازی کنید تا فرکانسهای بالا را با مقاومت کمتری رد کنند و صدا شفاف تر شود. این خازن اگر در چرخه تکرار مدار قرار گرفته باشد بهتر است، زیرا باعث می شود شفافیت صدا در تکرار زیاد هم حفظ شود.

البته شاید اتّصال این خازن بدون مقاومت افراط حساب بشود پس آن را با یک مقاومت ۲ کیلو یا ... موازی کنید و سپس به مقاومت ورودی یا خروجی سری کنید.

اگر شما از جهت فرکانسی در ورودی یا خروجی محدودیت داشته باشید می توانید در طرفی که محدودیت ندارد این مقاومت را جاسازی کنید و در طرف دیگر عکس این کار را انجام دهید.

حالات مختلف را امتحان کنید تا به نتیجه مطلوب برسید.

طرح سوّم: pt2395

طرح نهایی خودتان را از این مجموعه برداشت کنید:

pt2399-echo digital

این طرح چارچوب مدار این آی سی را نشان می دهد و هیچ بخش اضافی و تکمیلی در بر ندارد. آی سی مقایسه گر آن آی سی lm311 است که از مدار زیر می توانید پایه های آن را تشخیص دهید.

(پایه ۸ برق مثبت، پایه ۱ و ۴ برق منفی، پایه ۲ ورودی مثبت و پایه ۳ ورودی منفی است).

سه ترانزیستور در این مدار برای قطع و وصل خودکار کلیدهای فاصله است. این ترانزیستورها هر ترانزیستوری می توانند باشند (از نوع مثبت).

مدار اکو pt2395

این نقشه مدار کامل تر این آی سی را نشان می دهد. توضیحات این مدار را از اینجا مشاهده کنید.

در این نقشه به جای کریستال از یک ولوم و خازن استفاده شده است. می توانید این الگوریتم را در آی سی 50195 هم پیاده کنید.

نکته: اگر فاصله مدار شما کم است، برای افزایش آن کافی است همین مقاومت و خازن و مقاومتهای مجاور را دستکاری کنید.

 

این هم پشت فیبر این آی سی که من چند سال پیش درست کرده بودم و از آن استفاده می کردم:

طرح بعدی: آی سی pt2396

pt2396-echo-repeat

پایه های 4 تا 7 مربوط به تنظیم فاصله هستند. آنها را به نوبت به مثبت و منفی برق وصل کنید. به جای کریستال شاید بتوانید از یک خازن 100 پیکو استفاده بکنید.